یکشنبه 16 خرداد 1389

گرده افشانی زنبورعسل (6)

   نوشته شده توسط: مصطفی نجفی    نوع مطلب :زنبور عسل ،

اکولوژی گرده افشانی زنبورعسل

اکولوژی(بوم شناسی) علمی است که موجودات زنده را در رابطه با یکدیگر و با محیط زیست آنها مورد مطالعه قرار می دهد . این دانش استفاده زیادی داشته و در سال های اخیر گاهی از آن استنباط غلط می شود .

باید دانست که بین زنبورهای عسل و گیاهان گلدار نهاندانه جهان یک رابطه اکولوژیکی بسیار قدیمی وجود دارد . احتمالاً زنبور از اجداد «زنبور شبیه» به وجود آمده است که همزمان با گیاهان نهاندانه در اواخر دوره کرتاسه در 60 تا 100 میلیون سال قبل پا به عرصه وجود گذاشته است . در بین آنها روابط دوجانبه ی سودمندی به وجود آمده که به حالت امروزی خود رسیده است .

اصولاً در این روابط دو جانبه ، گلها شهد و دانه گرده را برای زنبور فراهم کرده و زنبورها نیز باعث گرده افشانی آنها می شوند . همبستگی دو جانبه باعث تکامل همزمان در آنها گردیده است .

در جهان حدود 250000 گونه گیاه گلدار وجود دارد که اکثر آنها با زنبورهای عسل دارای روابط خیلی پیچیده ای می باشند . ولی حشرات دیگر از نظر گرده افشانی چندان اهمیتی نداشته و در بین آنها می توان مگس ها ، سوسک ها ، بیدها ، پروانه ها و در بین پرندگان خفاش ها را نام برد .

گرده افشانی غیر مستقیم یا انتقال گرده از یک گیاه بهگیاه دیگر در مقایسه با گرده افشانی مستقیم باعث ایجاد تنوع ژنتیکی در نسل گیاه می شود و این امر باعث وقوع جهش زیاد در گیاه می گردد که قدرت سازگاری با محیط جدید را در آن ایجاد می کند . همچنین با گیاهان دیگر به رقابت پرداخته و وضعیت اکولوژیکی جدیدی را کسب نماید . زنبورعسل دارای موهای منشعب و کاملی است که می تواند روی آنها تا 5 میلیون دانه گرده را حمل نماید . همچنین اندام های دیگری همچون سبد گرده با ساختمان پیچیده ، قطعات دهانی مخصوص ، کیسه عسل برای حمل شهد ، موم ، شان برای نگهداری شهد و گرده و نیز رفتار ویژه جهت برقراری ارتباط با بقیه افراد کلنی ، گسترش کافی در مرزهای مورد استفاده و غیره می باشد که همه به همراه گیاهان نهاندانه تکامل یافته اند . وجود خاصیت گرده افشانی غیر مستقیم در گیاهان باعث جلب زنبورهای گرده افشان به طرف آنها شده و همچنین مکانیزم خود گل از گرده افشانی مستقیم جلوگیری می کند .

منبع : دوستان عسل ساز و نقش آنها در گرده افشانی نوشته دکتر جعفر محمدی

 


برچسب ها: گرده افشانی ،

نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات